Lanaren egoera:
Lekua: Zigoitiko baso-lurraldea
Data: 2018-2023
Eragilea: Abadelaueta Elkarte Etnografikoa
Zuzendaria: José Rodríguez y Ángel Martínez
Jabetza: José Rodríguez y Ángel Martínez (arqueólogos)
Babeslea: Arabako Foru Aldundia
Laguntzaileak: Abadelaueta eta Zigoitiko Udala (webgunean)
Gure Ondare Historiko eta Kulturala osatzen duen giza aztarna
Zigoitiak udalerriko ondare historiko kulturalaren inbentario digitala estreinatu du berriki. Gure lurraldeko baliabide historiko-kulturalen aukera zabala denon eskura jartzen duen tresna.
Azken bost urteetan egindako katalogo sakon baten emaitza da, Zigoitiko Historia eta Kultur Ondareko giza aztarnaren alderdi guztien ezagutzan sakontzeko asmoz egina. Abadelaueta Elkarte Etnografikoaren ekimenez proposatutako proiektua.
Zigoitiko interes kulturaleko elementuen deskribapen- eta argazki-gida da, eta 1700 erreferentzia katalogatu ditu. Aztertutako ebidentzien tipologia eta kronologia askotarikoa da: ermitak, karobiak, harrobi molerak, ikaztegiak, txabolak, mozorro historikoak, gerra zibilaren hondarrak, etab. Hala ere, ia guztiek dute ezaugarri komun bat: inguru menditsu eta oso indartsu batean egotea. Ondare-inbentario arruntenek orain arte saihestu duten testuingurua.
Prospekzio, dokumentazio, geolokalizazio eta toponimiako erreferentzia lanak egiteko, José Rodríguez eta Ángel Martínez arkeologoen zuzendaritza, arkeologia, historia eta etnografiako profesionalen aholkularitza eta laguntza teknikoa (Josu Santamarina, Yoseba Alonso, Javier Castro, Isidro Sáenz de Urturi…) eta lurralde etnografikoaren ezagutza izan dira.
Arabako Foru Aldundiaren laguntza ekonomikoa izan da horretarako. Zigoitiko Udalak bere gain hartu du ostatua dagoen webgunea sortzea. https://etnografia.zigoitia.eus/
Konpilazio horrek inbentario tradizional eta zabalduenen informazioa osatzen du: Micaela Portillako Monumentu Katalogoa, Victorino Palaciosko Elementu Txikiak, Arkitektura, Arkeologia, Etnografia…, baina, horrez gain, jarduera txiki, arreta gutxien jaso duten eta gutxien aztertu diren hainbat eta hainbat ebidentzia biltzen ditu (basogintza, abeltzaintza, espazio erlijiosoak mugatzea, industriaurreko jarduerak, komunikazio-bideak, hornidura). Azken batean, gure jatorriaren aztarna.
Elementu inbentariatu guztiak gai hauek biltzen dituzte:
Hornitzeko eta biltzeko tokiak
Bidezaintza historikoarekin zerikusia duten elementuak
Lurraldearen mugaketa eta markatze historikoa
Oihanak kudeatu eta ustiatzeko aztarna historikoak
Erauzketako jarduera historikoak
Hargintza eta meatzaritza
Bizileku eta herri zaharrak
Ur hornidurarekin zerikusia duten elementuak
Gerra zibila eta oroimen historikoa
Aurkikuntza arkeologiko bakartuak
Erlijio edo hilobi adierazpen arkitektonikoak
Industria-instalazio historikoen aztarnak
Interpretatzeko zailak diren aztarnak
Arkitektura militar historikoa
Instalazio ludiko tradizionalak